Η αισθητηριακή ολοκλήρωση είναι η ικανότητα του εγκεφάλου να συνδυάζει πληροφορίες από όλες τις αισθήσεις:
- Τις κλασικές αισθήσεις: όραση, ακοή, αφή, γεύση, όσφρηση.
- Τις «κρυφές» αισθήσεις:
Με απλά λόγια, είναι ο τρόπος με τον οποίο το παιδί οργανώνει τις αισθητηριακές εμπειρίες ώστε να μπορεί να αντιδρά σωστά. Για παράδειγμα, όταν ακούγεται ένα κουδούνι στην τάξη και το παιδί συνεχίζει να γράφει χωρίς να αποσπάται, αυτό δείχνει καλή αισθητηριακή οργάνωση.
Πώς φαίνονται οι δυσκολίες;
Κάποια παιδιά δυσκολεύονται να επεξεργαστούν σωστά τις αισθητηριακές πληροφορίες. Τα σημάδια μπορεί να διαφέρουν, αλλά συχνά περιλαμβάνουν:
- Υπερευαισθησία σε ήχους, φώτα ή αγγίγματα (π.χ. ενοχλούνται με τις ραφές στα ρούχα ή με δυνατή μουσική).
- Αναζήτηση έντονων αισθητηριακών εμπειριών (τρέξιμο, πηδήματα, χτύπημα αντικειμένων).
- Δυσκολία στη συγκέντρωση και στη σχολική εργασία.
- Προβλήματα στον ύπνο ή στη σίτιση.
- Δυσκολία στη ρύθμιση συναισθημάτων (ξεσπάσματα θυμού ή έντονου άγχους).
Είναι σημαντικό να θυμόμαστε ότι κάθε παιδί είναι μοναδικό. Το γεγονός ότι εμφανίζει κάποια από τα παραπάνω σημάδια δεν σημαίνει απαραίτητα ότι έχει αισθητηριακή δυσλειτουργία.
Πώς μπορεί να βοηθήσει η Εργοθεραπεία;
Η Εργοθεραπεία με βάση την Αισθητηριακή Ολοκλήρωση προσφέρει στο παιδί ευκαιρίες να βιώσει ποικίλα αισθητηριακά ερεθίσματα με τρόπο οργανωμένο και ασφαλή.
Σε έναν ειδικά διαμορφωμένο χώρο, ο εργοθεραπευτής χρησιμοποιεί δραστηριότητες που μοιάζουν με παιχνίδι:
- κούνιες και αιώρες για την αίσθηση της ισορροπίας,
- τραμπολίνο ή μπάλα για κίνηση και ιδιοδεκτικότητα,
- παιχνίδια αφής με διαφορετικές υφές,
- δραστηριότητες που συνδυάζουν όραση, ακοή και κίνηση.
Μέσα από αυτές τις εμπειρίες, το παιδί μαθαίνει σταδιακά να οργανώνει καλύτερα τις αισθητηριακές πληροφορίες, να αυτορρυθμίζεται και να ανταποκρίνεται πιο αποτελεσματικά στις απαιτήσεις της καθημερινότητας.
Οφέλη για το παιδί και την οικογένεια
Η σωστή παρέμβαση στην αισθητηριακή ολοκλήρωση μπορεί να φέρει σημαντικές αλλαγές:
- Βελτίωση στη συγκέντρωση και στη μάθηση.
- Μείωση της υπερευαισθησίας ή της υπερκινητικότητας.
- Καλύτερη ρύθμιση συναισθημάτων και μείωση εκρήξεων.
- Μεγαλύτερη απόλαυση στο παιχνίδι και στις κοινωνικές σχέσεις.
- Ενίσχυση της αυτοπεποίθησης του παιδιού.
- Βελτίωση καθημερινών συνηθειών, όπως ύπνος, σίτιση, ένδυση.
Ένα μήνυμα για τους γονείς
Η Αισθητηριακή Ολοκλήρωση είναι ένα βασικό κομμάτι της ανάπτυξης κάθε παιδιού. Όταν υπάρχουν δυσκολίες, η έγκαιρη παρέμβαση από έναν εξειδικευμένο εργοθεραπευτή μπορεί να κάνει τη διαφορά.
Αν έχετε παρατηρήσει ότι το παιδί σας δυσκολεύεται σε κάποιους από τους παραπάνω τομείς, μη διστάσετε να ζητήσετε μια αξιολόγηση. Με κατάλληλη υποστήριξη, κάθε παιδί μπορεί να αναπτύξει τις δεξιότητές του και να απολαύσει την καθημερινότητά του με περισσότερη χαρά και αυτοπεποίθηση.