Η ψυχολογική υποστήριξη δεν είναι μόνο για τους ενήλικες. Πολλά παιδιά, σε διάφορες ηλικίες και φάσεις της ανάπτυξής τους, μπορούν να επωφεληθούν ουσιαστικά από τη βοήθεια ενός ειδικού ψυχικής υγείας. Μέσα από τη θεραπεία, μαθαίνουν να εκφράζουν τα συναισθήματά τους, να διαχειρίζονται το άγχος και να βρίσκουν λύσεις σε καθημερινές ή πιο βαθιές δυσκολίες.
Γιατί να απευθυνθώ σε παιδοψυχολόγο;
Οι λόγοι που οδηγούν ένα παιδί στον ψυχολόγο μπορεί να είναι πολλοί: σχολικό άγχος, δυσκολίες στις κοινωνικές σχέσεις, αλλαγές στο οικογενειακό περιβάλλον, θάνατος αγαπημένου προσώπου, διαζύγιο, μετακόμιση ή ακόμα και ψυχοσωματικά συμπτώματα. Σε άλλες περιπτώσεις, το παιδί μπορεί να παρουσιάζει ξαφνικές αλλαγές στη διάθεση, απομόνωση, ξεσπάσματα θυμού ή απόσυρση, χωρίς εμφανή αιτία.
Αν κάτι μέσα σας “χτυπά καμπανάκι”, εμπιστευθείτε το ένστικτό σας. Οι γονείς γνωρίζουν το παιδί τους καλύτερα απ’ όλους.
Σημάδια ότι το παιδί σας μπορεί να χρειάζεται βοήθεια:
- Καθυστέρηση σε ορόσημα ανάπτυξης (π.χ. λόγος, τουαλέτα)
- Δυσκολίες συγκέντρωσης ή μάθησης (π.χ. ΔΕΠΥ)
- Συμπεριφορικές προκλήσεις (επιθετικότητα, παρορμητικότητα)
- Θλίψη, απομόνωση, μείωση ενδιαφέροντος
- Εκφοβισμός – ως θύμα ή θύτης
- Μεταβολές σε ύπνο, όρεξη, διάθεση
- Σωματικά παράπονα χωρίς ιατρική αιτία (πονοκέφαλοι, στομαχόπονοι)
- Πένθος, τραύμα ή ιστορικό κακοποίησης
- Χρήση ουσιών, κατάχρηση φαρμάκων
- Ψυχιατρικό ιστορικό στην οικογένεια
Συζητήστε με παιδαγωγούς και γιατρούς
Οι εκπαιδευτικοί και ο παιδίατρος είναι πολύτιμοι σύμμαχοι. Έχουν εικόνα για τη συμπεριφορά του παιδιού στο σχολείο και μπορούν να σας καθοδηγήσουν. Συγκεντρώστε παρατηρήσεις και μιλήστε με τον παιδίατρο, ώστε να αποκλειστούν πιθανά ιατρικά αίτια και να οργανωθεί η κατάλληλη παραπομπή σε ειδικό ψυχικής υγείας.
Πώς να επιλέξετε τον κατάλληλο ψυχολόγο για το παιδί σας
Η επιλογή παιδοψυχολόγου είναι κρίσιμη. Περισσότερο από τα πτυχία και τις πιστοποιήσεις (που είναι βέβαια σημαντικά), αυτό που έχει σημασία είναι το παιδί να νιώσει ασφάλεια και εμπιστοσύνη. Ιδανικά, προτιμήστε επαγγελματίες με εξειδίκευση στην παιδική και εφηβική ψυχολογία και εμπειρία σε περιπτώσεις αντίστοιχες με τη δική σας.
Ρωτήστε:
- Ποια είναι τα διαπιστευτήρια και η εμπειρία του ψυχολόγου;
- Έχει εμπειρία με την ηλικιακή ομάδα του παιδιού μου;
- Ποια προσέγγιση χρησιμοποιεί στη θεραπεία;
- Ποια είναι η πολιτική ακύρωσης, η διαθεσιμότητα σε επείγουσες καταστάσεις;
- Είναι διατεθειμένος να συνεργαστεί με τους γονείς;
Μη διστάσετε να ζητήσετε μια σύντομη αρχική συνομιλία, ακόμα και τηλεφωνικά, για να δείτε αν υπάρχει χημεία και αίσθημα εμπιστοσύνης.
Πώς να προετοιμάσετε το παιδί σας για την πρώτη συνεδρία
Η πρώτη επαφή με έναν ψυχολόγο μπορεί να προκαλέσει ανησυχία στο παιδί. Είναι σημαντικό να του εξηγήσετε με απλά λόγια τι πρόκειται να συμβεί:
- Πείτε ότι ο ψυχολόγος είναι κάποιος που βοηθά τα παιδιά και τις οικογένειες να νιώθουν καλύτερα.
- Δεν θα γίνει καμία ιατρική εξέταση ή ένεση.
- Είναι ένα ασφαλές μέρος όπου μπορούν να μιλούν ελεύθερα.
- Εξηγήστε ότι ο ψυχολόγος συνεργάζεται και με τους γονείς για να βοηθήσει όλη την οικογένεια.
Για τους εφήβους, είναι σημαντικό να τονιστεί ότι η συζήτηση είναι εμπιστευτική, εκτός αν υπάρχει κίνδυνος για τον εαυτό τους ή άλλους.
Υποστήριξη στο σπίτι: ο ρόλος της οικογένειας
Η θεραπεία δεν σταματά στην πόρτα του γραφείου. Η ψυχολογική υποστήριξη συνεχίζεται και στο σπίτι:
- Ακούστε το παιδί σας χωρίς κριτική
- Δείξτε αγάπη και τρυφερότητα
- Περάστε χρόνο μαζί του, χωρίς περισπασμούς
- Διατηρήστε καθημερινό διάλογο και υγιή όρια
- Συνεργαστείτε με τον θεραπευτή
- Σεβαστείτε τη σχέση του παιδιού με τον ψυχολόγο
Μπορείτε να κάνετε πράγματα μαζί, όπως παιχνίδια, βόλτες ή κοινά χόμπι – η σύνδεση και το μοίρασμα ενισχύουν την αίσθηση ασφάλειας.
Συμπέρασμα
Αναγνωρίζοντας έγκαιρα τις δυσκολίες και ζητώντας βοήθεια, προσφέρετε στο παιδί σας – αλλά και στην οικογένεια συνολικά – μια πολύτιμη ευκαιρία για εξέλιξη, αυτογνωσία και καλύτερη συναισθηματική υγεία.